Một người không biết làm thơ đọc Thơ Phạm Cao Hoàng

Tôi để ý thấy nhà thơ thường hay chọn mười năm làm một cái mốc đánh dấu một sự thay đổi, thường là một cuộc tình đã qua.  Vâng, vâng, tôi nhớ Nguyễn Tất Nhiên với hai năm tình lận đận và năm năm trời không gặp. Nhưng Vũ Hoàng Chương thì có rất nhiều bài thơ nói đến mười năm sau lúc chia tay. Trong bài thơ Lá Thư Ngày Trước ông hai lần nhắc đến chữ mười năm.

yêu một khắc để mang sầu trọn kiếp
tình mười năm còn lại những tờ thư

yêu mê thế để mang sầu trọn kiếp
tình mười năm còn lại chút này đây

bài thơ Phố Cũ ông yêu một người khi ông vừa đến tuổi hai mươi và mười năm sau ông than thở

thế mà tan tác mười năm mộng
có kẻ ra đi chẳng một lời
nửa kiếp lênh đênh dừng phố cũ
một mình trơ với tuổi ba mươi

trong bài Tình Xưa ông thương tiếc

Thời gian qua, anh chỉ suốt mười năm
tiếc cho hoa đang nụ nguyệt đang rằm

Không riêng gì nhà thơ Vũ Hoàng Chương, nhà thơ Phạm Công Thiện cũng dùng cái mốc mười năm. Trong bài thơ Bất Nhị ông theo đuổi một bóng hình.

mười năm qua gió thổi đồi tây
tôi long đong theo bóng chim gầy
một sớm em về ru giấc ngủ
bông trời bay trắng cả rừng cây

Mười năm trong thơ Vũ Hoàng Chương là thời gian chứa đầy cơn đau.  Mười năm trong thơ của Phạm Công Thiện trôi qua nhẹ nhàng lãng đãng như cánh chim, êm ả như hoa trắng bay đầy gió, phảng phất hương Thiền.

Năm 1969, những năm lửa đạn, tuổi trẻ Việt Nam như những chàng Romeo ngây thơ bước vào chiến tranh là đương đầu với cái chết. Phạm Cao Hoàng trong bài Đi Giữa Chiến Tranh thương tiếc cho tuổi trẻ của thế hệ ông cũng dùng cái mốc thời gian mười năm.

quê cũ mười năm mây lớp lớp
mười năm mưa khóc buổi sang mùa
dưới trời sương lạnh rơi tan tác
rét mùa đông cũ rét lê thê

Mây lớp lớp làm tôi nghĩ đến câu thơ “bạch vân thiên tải không du du” và thương tiếc cho kiếp trần ngắn ngủi.  Mười năm ông xa nhà vì chiến cuộc nỗi nhớ quê nhà gắn liền với cái rét của mùa đông. Không buồn sao được vì

ai bắn vào hồn tôi trái nổ
đứt từng mạch máu nát tim tôi
vỡ vỡ chiều nay tôi sắp vỡ
chiến tranh chiến tranh bao giờ thôi

Các nhà thơ Việt Nam người nào cũng phản chiến. Càng nhân bản càng thương yêu cuộc đời và thương yêu loài người người ta càng nên chống chiến tranh ngoại trừ khi cần phải bảo vệ quê hương.

Trong bài thơ Dù Sao Vẫn Cám Ơn Đời ông viết ở Virginia năm 2009 đề tặng nhà thơ Trần Hoài Thư ông cũng nói đến khoảng cách mười năm.  Mười năm có lẽ là một khoảng cách thời gian đủ dài để nỗi đau của một mối tình tan vỡ lắng xuống nhưng mười năm xa quê mà nỗi nhớ nhà vẫn cồn cào.

mười năm nước chảy qua cầu
chuyện về đất nước là câu chuyện buồn
mười năm sống kiếp tha phương
thân nơi biển bắc mà hồn biển đông
mười năm thương ruộng nhớ đồng
lòng còn ở lại sao không quay về
mười năm nhớ đất thương quê
bước đi một bước nặng nề đôi chân
mười năm một thoáng phù vân
tiếng chim vườn cũ mùa trăng quê người
dù sao vẫn cám ơn đời
biển xanh và sóng núi đồi và em

mười năm như một giấc mơ

Đem so sánh hai bài thơ, Đi Giữa Chiến Tranh (1969) và Dù Sao Vẫn Cám Ơn Đời (2009) tôi thấy rõ ràng một bước tiến dài trong cách ông thể hiện tình cảm. Trong bài thơ sau tình cảm của câu thơ đậm đà hơn, lời thơ chất chứa suy tư nhiều hơn.  Ở đây cũng phải công bằng mà nói trong bài thơ Đi Giữa Chiến Tranh ông chỉ có hai câu nói về mười năm, ông dùng chữ mây lớp lớp gợi lên sự phù du của kiếp người và cái vô tình của thời gian. Khi thơ còn non trẻ dùng mưa thay nước mắt để tả nỗi buồn. Vài mươi năm sau cũng là nỗi buồn mười năm nhưng lời thơ mượt mà, tình cảm sâu kín mà nồng nàn, buồn vì nhiều nỗi, đất nước, xa quê, muốn về thăm mà không được, tiếng chim vườn cũ mùa trăng quê người, biển xanh và sóng, núi đồi và em, mây lớp lớp được thay bằng phù vân, âm thanh và hình ảnh thật là đậm nét, thơ điêu luyện hơn.

Đây là những câu thơ hay ông tặng một người tên Cúc Hoa

Bây giờ lạ đất lạ quê
bước chân phiêu bạt biết về nơi đâu
thương em nắng dãi mưa dầu
đau cùng tôi với nỗi đau riêng mình
chia cùng tôi một chút tình
của ngàn năm trước và nghìn năm sau

bàn tay nắm chặt bàn tay
dìu nhau qua những tháng ngày gian nan (Bây giờ Virginia 2009)

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s