Ó bạc đầu

Bald Eagle

Ó thuộc loại đại bàng, cánh có thể dang rộng 7 ft., tên gọi chung cho các loại chim có thể săn mồi, trong đó có cả red-tailed hawk.  Ó có nhiều loại, khoảng 60.  Tuy vậy chỉ có hai loại thấy ở Bắc Mỹ.

Ó đầu bạc nổi tiếng nhanh và khỏe, có thể bắt và tha được mồi lớn, cỡ chừng một con nai con độ 5 hay 6 kg.  Ó cũng có thể tấn công con mồi to lớn hơn nó, rồi ăn thịt tại chỗ.  Thời xưa người ta hay gán cho chim ó tội bắt cóc, nhất là trẻ em.  John Tynemouth người ghi chép huyền thoại thế kỷ thứ 14 có ghi lại rằng vua Alfred đi săn nghe tiếng trẻ em khóc.  Lần theo tiếng khóc vua tìm thấy đứa bé trong tổ ó trên ngọn cây cao.  Ở Scotland vào thế kỷ thứ 17 tương truyền cũng có nhiều trường hợp trẻ em bị đại bàng bắt cóc.  Hannah Lamond có đứa con bị golden eagle (ó vàng) bắt cóc khi nàng đang gặt hái mùa màng.  Để cứu con, nàng phải trèo lên triền núi hiểm trở, không quản ngại nguy hiểm đến chết người.

Theo Wikipedia, huyền thoại Sumer (một phần thuộc miền Nam Iraq hôm nay) kể rằng vua Etana được chim ó tha lên thiên đàng.  Các nhà văn chuyên viết về huyền thoại như Lucan và Pliny the Elder bảo rằng chim ó có thể nhìn thẳng vào mặt trời.  Con ó nào nhìn mặt trời mà nhấp nháy mắt sẽ bị ó cha mẹ đẩy ra khỏi tổ. 

Chim Ó thường là huy hiệu của hoàng gia và quốc gia.  Ó được xem là King of Birds (Vua của loài chim) đối chiếu với sư tử là King of Beasts (Vua của loài thú). Đây là con chim biểu tượng của Hoa Kỳ (national bird of the United States of America). Ảnh ó đầu bạc có trên dấu ấn (seal) của Hoa Kỳ.  Không chỉ có Hoa Kỳ chọn chim ó đầu bạc làm biểu tượng cho quốc gia, nhiều nước khác cũng xem chim ó đầu bạc là tượng trương cho bản sắc của dân tộc họ, thí dụ như Anh quốc và Đức Quốc Xã thời Hitler.  Ở Anh, sư tử là biểu tượng của kingdom, trong khi ó là biểu tượng của empire.  Một cách đơn giản và ngắn gọn (dĩ nhiên nhiều thiếu sót) kingdom là một vùng đất có vua cai trị.  Empire bao gồm nhiều kingdom.  Ó là biểu tượng rất phổ biến ở các nước thuộc châu Âu, thí dụ như Áo (Austria) vì có liên hệ đến Holy Roman Empire.  Ó, biểu tượng của Đế Quốc Giáo hoàng La Mã (tạm dịch), có hai đầu tượng trưng cho hai miền Đông và Tây.  Chim ó trên quốc huy của Kotka, Finland, chân tha cái mỏ neo và cây gậy có hai con rắn quấn vào nhau, dấu hiệu của y khoa.  Trong tôn giáo Hindu, thần Garuda, có mỏ và cánh của ó.  Người Moche thuộc Peru thờ chim ó và khắc tạc nhiều chim ó trong nghệ thuật của họ.

Chúa tể của các vị thần Hy Lạp, Zeus, cũng chọn chim ó đầu bạc làm thủ hạ của ông, mang thông điệp của ông đi giao cho các vị thần khác. Có một huyền thoại Hy Lạp bảo rằng, ó đầu bạc vốn cũng là một vị vua, bị Zeus ganh tị nên biến ông ta thành chim ó. Zeus có thể tự biến thành chim ó. Người ta kể rằng ông tự biến thành chim ó khi phải lòng Ganymede, một vị hoàng tử trẻ tuổi và rất đẹp trai. Zeus bắt cóc anh ta và biến anh ta thành người dâng rượu cho các vị thần của Zeus.

Zeus cũng cho chim ó đến trừng phạt Prometheus tội đã mang lửa cho loài người. Prometheus đã bị xiềng vào một tảng đá lớn và chim ó hằng ngày đến rỉa gan của Prometheus để ăn. Bởi vì Prometheus là thần, bất tử, nên mỗi ngày ông đều phải chịu đau đớn đến chết đi rồi sống lại. Sự đau đớn này tiếp diễn cho đến khi Hercules đến giết chim ó của Zeus và giải cứu Prometheus.

Năm 2016, có tin là Cảnh sát Dutch (Hòa Lan) đã kết hợp với quân đội Pháp nuôi luyện chim ó để nhận dạng và phá hủy các loại drones được thả bay bất hợp pháp. Drones là một loại máy bay nhỏ, điều khiển bằng vô tuyến, có thể dùng để chụp ảnh không phận của quân đội hay các nhà máy điện, gây nguy hiểm cho quốc gia.  Ó bay nhanh và khỏe có thể chộp bắt các máy bay drones và triệt hạ chúng dễ dàng. Bay nhanh từ 56 cho đến 70 km. một giờ. Khi lao xuống để bắt mồi tốc độ 120km/h cho đến 160 km/h.

Ảnh tôi chụp, gặp hên. Đang đi bộ nghe quạ kêu inh ỏi, thấy bọn chúng đậu chùm nhum trên một cây, ngó qua cây phía khác mắng chửi um sùm. Ngó theo hướng ấy thì gặp con ó đầu bạc này. Rất tiếc tôi đã thay ống kính, dùng ống kính 24mm – 200 mm. Lúc trước dùng ống kính 70mm – 300 mm bất tiện lúc chụp gần. Lần này thì không thể chụp xa đến độ mình muốn.

6 thoughts on “Ó bạc đầu”

  1. Con ó này nhìn uy dũng, hiên ngang thiệt. Như muốn thống lĩnh bầu trời. Mai mốt nó sẽ hói đầu hả chị, vì nó tên bald eagle. Hay tại góc nhìn nên em không thấy?
    Dấu ấn của chị Hải Hà nè: chị hay chụp một nhành cây, nhành hoa hoặc chùm lá chơ vơ. Rất đặc biệt.

    Liked by 1 person

    1. Ngày xưa chữ bald được dùng để chỉ hairless hoặc trên đầu toàn là tóc bạc trắng. Bald eagle không bị bald, gọi là bald eagle vì đầu nó toàn là lông chim trắng.

      Cám ơn Hạnh để ý. Tấm ảnh này chị dùng photoshop xóa hết những nhánh cây nhỏ chằng chịt chung quanh con chim ó.

      Like

  2. Những con eagles này Mai gọi là Đại Bàng và thương chúng lắm, có lẽ vì nó là biểu tượng của đất nước mình đang sống.
    Năm nào vào tháng November cũng đi dự ngày hội Bald Eagle Day ở ở đập thủy điện Conowingo ơ Maryland, lúc đập được xả nước và hàng trăm đại bàng tụ lại để săn cá. Lúc đó trời thường rất lạnh chừng 10F cóng, nhưng mê lắm không năm nào bỏ qua khi quan sát behaviour của những con chim khi chúng sà xuống nước vớt cá lên rồi bay đi tránh những con khác đến dựt mồi. Thường phải đến đó trước 4g sáng mới có chỗ để chen tripod giữa hàng trăm photographers khắp năm châu. Đương nhiên không bao giờ Mai chụp được cho ra hồn khi chim đang bay xa trên trời vì phải cần ống kính dài ít nhất 600mm.
    Chụp đại bàng khi đang bay và khi lao xuống nước bắt cá là đam mê của photographers ở đây, họ có thể tậu ống kính cả chục ngàn đô để chụp. Mai thì chưa “mê” đại bàng đến nỗi thế : )

    Liked by 1 person

    1. Hà nghĩ chụp ảnh chim đang bay và săn cá, ngoài tài nghệ, điêu luyện, súng ống đồ nghề tốt, còn phải có một chút may mắn. Bây giờ Hà mới nghĩ ra sao mình không nán lại chút nữa để chờ đại bàng cất cánh bay lên, vì biết máy không chụp được xa, vì đi chung với ông Tám sợ bắt ông chờ ông không vừa lòng, và vì không đủ đam mê.

      Tuy không đam mê nhiều, nhưng biết là duyên may mới gặp đại bàng. Mà chỗ này đâu có phải xa xăm vắng vẻ gì. Tại nơi đây là khúc sông nhiều cá chăng?

      Liked by 2 people

      1. Không đâu Hà. Thỉnh thoảng có đại bàng lạc đường lạc đàn lạc gia đình đó thôi. Lúc nó bay lạc, nó hay đứng cô độc im lìm có vẻ sợ rất tội. Chim lạc đàn bao giờ cũng thương. Người mất người cũng tội lắm người ơi.

        Liked by 1 person

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s