Con suối mùa Đông

tuyết phủ trên suối
Blue Brook ở trong Watchung Reservation

Hai ngày Thứ Bảy và Chủ Nhật vừa qua, trời ấm không ngờ. Đã mấy tháng không đi rừng, nên nhân dịp trời ấm tôi làm một cuộc cuốc bộ đoạn đường rừng quen thuộc. Chiều về đến xe thấy nhiệt độ 52 độ F (khoảng 11 độ C.).  Sẵn dịp thử luôn đôi giày ủng hiking mùa đông mới mua (khoe khoang!) Giày tốt, nhẹ, đi trên tuyết bám khá vững (vì còn mới).

In the bleak midwinter,
Frosty wind made moan,
Earth stood hard as iron,
Water like a stone.
Snow had fallen, snow on snow
Snow on snow,
In the bleak midwinter,
Long ago.

Christina Rosetti

Giữa mùa đông buồn bã.
Gió rét buốt thở than,
Đất cứng như sắt thép,
Nước giống như hòn đá,
Tuyết đã rơi, chập chùng.
Tuyết lại phủ lên tuyết
Tuyết dặm ngàn dặm ngàn
Giữa mùa đông, nỗi buồn
Ngày xưa, xa rất xa

Bản dịch của loinho

giữa mùa ảm đạm đông,
gió rít những cơn nồng
đất đứng tựa như thép
nước đóng băng
tuyết rơi, tuyết chồng tuyết
tuyết phủ
giữa mùa ảm đạm đông
xa xưa …

 

Một ngày thứ Sáu mùa đông

rừng sau nhà
Rừng sau nhà
rừng sau nhà tiếp theo
Phần tiếp theo của rừng sau nhà nối từ chỗ trống giống như cái răng cửa bị hở. Trước đây nó là cái cổng, nhưng về sau cũ quá bị sập nên tháo ra luôn.

Mời bạn nghe bài hát Mùa Đông Sẽ Qua, tác giả Huy Tuấn, qua giọng hát Đình Nguyên, như một lời an ủi cho tôi những ngày đông tháng giá sẽ qua (và xin làm ơn nhanh lên một chút). Ở đây đang bị cơn lạnh kỷ lục, chỉ sau cơn lạnh kỷ lục từ đầu những năm 1900.

Hôm thứ Sáu tuần trước (vẫn còn năm 2017) tuyết rơi một lớp mỏng. Hôm qua, tuyết rơi chừng hơn một tấc, có thể đến tấc rưỡi. Nhưng trời lạnh ơi là lạnh. (Có đêm nhiệt độ xuống đến -19 độ C. -2 độ F.) Chỉ kêu như thế, bạn ở miền nóng, hay ấm áp, khó tưởng tượng. Trăng sáng từ tuần trước, đến nay vẫn còn trăng. Buổi sáng dậy sớm, ánh trăng trên nền tuyết, làm sao mà tả đây. Chỉ có nước vẽ, hay chụp ảnh, mà hai cái này cũng đòi hỏi tài năng và kỹ thuật. Tôi có cảm giác cái lạnh làm tăng cái đẹp của rừng cây trong đêm trăng trên nền tuyết.

Cái lạnh, không hẳn lúc nào cũng tạo nên cảm giác buồn bã. Với tôi, trời lạnh khiến mình yên tĩnh hơn. Bước chân lên nền tuyết, nghe tiếng tuyết khô giòn vỡ vụn dưới chân. Bạn nghĩ bản nhạc nào sẽ thích hợp? Tôi nghe những câu hát của Cung Tiến “Đêm mùa trăng úa, làm vỡ hồn ta.”

Chuyện vui, thứ Tư đang làm việc, cô út nhà tôi text. Boyfriend đến. Thì ra con mèo hoang chưa chết. Nó đến ngồi ở chỗ để thức ăn cho hai con mèo hoang khác, Inkie và Ginger. “Người ngỡ đã đi xa, nhưng người vẫn quanh đây.”

Tôi đọc xong quyển “Những Vấn Đề Lý Luận Kịch Bản Phim” và sắp xong “Hướng Dẫn Viết Kịch Bản Phim” của Đoàn Minh Tuấn. Tưởng là sách giáo khoa đọc sẽ thấy khô khan, nhưng thật ra hai quyển sách này, thuộc loại non-fiction, rất dễ đọc, “rất” hấp dẫn nhờ cách viết trong sáng, ngắn ngọn và có rất nhiều truyện, kịch bản phim được tóm tắt. Quyển Lý Luận tôi đọc ngắt quảng, xen kẽ với một quyển lý thuyết phim của Ronald Bergan, “Film… ism Understanding Cinema” ba ngày thì xong, vừa đọc vừa enjoy. Còn quyển của Bergan tôi đọc mãi không vô, vì chữ nhỏ chi chít, và vô số chữ khó tôi không muốn tra tự điển.

Để lúc khác tôi sẽ trích vài đoạn tôi rất tâm đắc trong hai quyển này. Bây giờ thì chuẩn bị ra dọn tuyết với ông Tám.

Tuyết và tuyết và tuyết

Xin mời nghe một bài hát của Đức Huy Mùa Đông Sắp Đến Trong Thành Phố, qua giọng của một nữ ca sĩ rất được yêu mến, bằng phong cách jazz.

hung-tuyet
hứng tuyết
lặng lẽ
tổ ấm
rừng Watchung
dựa lưng
chốn vắng
lồng chứa thức ăn chim
lên đèn
theo dòng
thiếu nửa kia
sàn sân sau
ngon mắt

Trượt tuyết
hải âu xa xứ
chờ người bên sông

kè đá
xem trượt tuyết
một góc hồ Watchung
đèn đóng băng
xương băng
xương băng
sau cơn bão lớn
nhà người tí hon
chờ đợi ai
đống gỗ sau nhà
Sân trước nhà bên cạnh
Trúc oằn người
sân sau hàng xóm
Ghế chờ
Trái tim băng giá
rừng phía sau nhà
hàng rào ngăn tuyết
chờ đợi ai
goc-soi-va-khom-truc
gốc sồi và khóm trúc
doa-hoa-tuyet
đóa hoa tuyết
cho-doi-ai
chờ đợi ai?
cai-ghe-va-cay-thong-con
cái băng ghế và bụi thông

Những con sâu tuyết bay
Ngọn cây mùa đông
Vùi trong tuyết
Đống gỗ phủ tuyết
Giống như nấm tuyết
Gốc trúc
Cỏ khô vùi trong tuyết
Con đường trước nhà
Vết tuyết
Nhện tuyết hay bạch tuộc tuyết

 

Feb 17, 2011

Snow flakes – Hoa tuyết

Update: Thêm vài tấm ảnh chụp trời tuyết năm 2014. Bây giờ trời tuyết thì cũng chẳng khác gì mấy tấm ảnh cũ.

cho-doi-ai
chờ đợi ai?
goc-soi-va-khom-truc
gốc sồi và khóm trúc
rung-cay-sau-nha
rừng sau nhà
hung-tuyet
hứng tuyết
doa-hoa-tuyet
đóa hoa tuyết
cai-ghe-va-cay-thong-con
cái băng ghế và bụi thông

Vì tôi có dư thì giờ và vì trời tuyết đang rơi, nên chẳng có gì thú vị hơn là đọc thơ về tuyết. Hôm nọ tôi nhặt được ở thư viện bỏ túi một tập thơ toàn là về mùa đông và tuyết. Thật là tuyệt vời, đúng là thứ tôi tìm kiếm đã lâu. Tập thơ lại bao gồm toàn là những nhà thơ tên tuổi. Hôm nay mời bạn đọc một bài của Emily Dickinson. Tôi rất ớn thơ của nữ thi sĩ đại tài này, vì tôi không hiểu hết, chỉ có thể hiểu nghĩa đen (như vậy cũng là may lắm rồi) còn Bà có ẩn ý gì nữa thì tôi đầu hàng.

Snow flakes
I counted till they danced so
Their slippers leaped the town,
And then I took a pencil
To note the rebels down.
And then they grew so jolly
I did resign the prig,
And ten of my once stately toes
Are marshalled for a jig!

Hoa tuyết
Tôi đếm cho đến khi các nàng múa (đến nỗi)
Giày mềm của các nàng tung tăng khắp phố
Rồi tôi lấy bút chì
Ghi chép lại về những người nổi loạn.
Các nàng lớn nhanh thật vui vẻ
Tôi bỏ rơi vẻ đạo mạo
Mười ngón chân trưởng giả của tôi
bị cuốn theo điệu múa

Bài thơ này làm tôi có cảm tưởng như những đóa hoa tuyết đang múa theo điệu ballet vì chữ slippers và chữ leap. A jig là một điệu khiêu vũ của người Irish. Dịch tàm tạm theo cái hiểu của tôi nên không bảo đảm lắm.

Sông Tuyết Hồ Băng

trại nuôi ngựa Watchung

Đây là trại nuôi ngựa và dạy cưỡi ngựa, nơi mỗi lần hiking tôi thỉnh thoảng đi ngang. Tôi thích nhìn cái Watchung Stable này vì nó đẹp, với thảm cỏ xanh, mái ngói đỏ, khóm lau khô. Mùa đông nó vẫn đẹp với màu ngói đỏ lộng lẫy trên nền tuyết trắng. Gần đây họ rào cái hàng rào ngăn cách đất của trại với đường hiking. Họ chỉ mới trồng cọc chứ chưa giăng rào ngang, chẳng biết sẽ là hàng rào gỗ hay gì nữa.

Lake Surprise đóng băng
Mặt hồ “Lake Surprise” đóng băng

Hôm trước đi ngang đây, ở khúc trên thấy có nước vì tuyết tan, đàn ngỗng Canada đang đậu trên hồ. Khúc này nước cạn, vẫn còn đóng băng mịt mùng, khi đi ngang chẳng hiểu vì sao tôi cứ nghĩ đến chuyện câu cá. Cái kiểu đục lỗ trên băng rồi ngồi câu. Lại nghĩ đến hình ảnh ông câu mặc áo tơi lá ngồi trên thuyền (bị ảnh hưởng mấy khúc phim du lịch qua Trung quốc chắc?) chứ không nghĩ đến chuyện mặc áo mùa đông màu đỏ màu vàng sáng chói của người Tây phương ngồi trên mặt băng. Hôm nay chợt nghĩ có lẽ một bài thơ cổ nằm trong tiềm thức nhắc nhở mình hình ảnh ông câu trên sông tuyết.

Giang Tuyết – Liêu Tông Nguyên
Thiên sơn điểu phi tuyệt,
Vạn kính nhân tung diệt
Cô chu toa lạp ông,
Độc điếu hàn giang tuyết

Tuyết trên sông – tựa đề do Chi Điền Hoàng Duy Từ dịch
Ngàn núi chim bay cả,
Muôn đường vắng dấu chân.
Thuyền con ông áo lá,
Sông tuyết lạnh, buông cần.
Bản dịch của Trần Trọng San.

Bài thơ và bản dịch trích trong Đường Thi Tuyển Dịch của Chi-Điền Hoàng Duy Từ.

 

Còn trên đây là ảnh cũ của mùa tuyết năm ngoái. Tuyết nhiều, cảnh đẹp, mà tôi không làm được bài thơ nào. Bây giờ vỡ lẽ ra vì sao mình không biết làm thơ. Orhan Pamuk bảo rằng phải rất là thông minh và rất là không hạnh phúc người ta mới có thể làm thơ. Tôi thiếu cả hai thứ, thôi kệ miễn hạnh phúc là đủ rồi, không cần phải làm thơ, chỉ cần đọc thơ của người khác thôi.